12/03/2026 2:40:35 | Print

Ninh quốc công Trịnh Toàn là một danh tướng thời Lê Trung hưng. Trịnh Toàn sinh năm 1631, khi mới 25 tuổi đã nhiều phen đánh bại Nguyễn Hữu Dật và các danh tướng Đàng Trong, được phong làm khâm sai tiết chế thuỷ bộ chư dinh kiêm phủ trị Nghệ An, đạo phó đô […]

Ninh quốc công Trịnh Toàn là một danh tướng thời Lê Trung hưng. Trịnh Toàn sinh năm 1631, khi mới 25 tuổi đã nhiều phen đánh bại Nguyễn Hữu Dật và các danh tướng Đàng Trong, được phong làm khâm sai tiết chế thuỷ bộ chư dinh kiêm phủ trị Nghệ An, đạo phó đô tướng thái uý Ninh quốc công, mở phủ Dương Uy. Năm 1657, Ninh quốc công Trịnh Toàn đang ở Nghệ An thì chúa Trịnh Tráng qua đời, Tây Định vương Trịnh Tạc nối nghiệp chúa Trịnh.

Bấy giờ chúa Nguyễn sai người ra phúng viếng và tung tin Trịnh Toàn có lòng riêng, dùng kế ly gián nội bộ chúa Trịnh, âm mưu loại bỏ tướng tài Trịnh Toàn. Lại thêm một số quan triều đình khi ấy ghen ghét tài năng của Trịnh Toàn nên cũng buông lời gièm pha. Tây Định vương Trịnh Tạc đã cho triệu hồi Ninh quốc công Trịnh Toàn về kinh.

Là người thông minh, ông hiểu được trở về lần này “lành ít dữ nhiều”. Tuy nhiên, vì muốn chứng minh lòng trung thành, sau khi chỉnh đốn quân sĩ, sắp đặt mọi việc xong xuôi, ông vẫn bình thản quay trở về. Trở về kinh sư, ông bị giam vào ngục tối. Và sau 18 năm bị giam cầm, ông qua đời khi mới 44 tuổi.

Người đời cho rằng ông bị oan. Năm 1727, Ân vương Trịnh Cương xem xét công đức của ngài, Ninh quốc công Trịnh Toàn được minh oan, con cháu được lục dụng ( sau 70 năm).

Vì mến mộ công đức của Ninh Quốc công Trịnh Toàn, người dân 7 huyện thuộc Nghệ An, Hà Tĩnh ngày nay đã lập đền thờ phụng, tôn thần, quanh năm hương khói.

Đền thờ Ninh quốc công Trịnh Toàn ở thôn Liên Giang, xã Mai Phụ ( cũ), tỉnh Hà Tĩnh là một trong số đền được gìn giữ và tôn tạo còn đến ngày nay.

Ngày mồng 7 tháng Giêng năm Bính Ngọ ( 2026) , nhân dân thôn Liên Giang đã làm Lễ Khai hạ tại đền thờ Ninh quốc công Trịnh Toàn, cúng tế, tưởng nhớ tri ân Ngài. Tương truyền Đền rất linh thiêng. Ngài thường linh ứng, phù hộ cho dân chúng gặp nhiều may mắn, thỏa mãn được những điều cầu xin tốt lành.

Lễ khai hạ Đền thờ Ninh quốc công năm 2026

 

Bài và ảnh Trịnh Đình Ngọc , Hà Tĩnh